Een verborgen stukje erfgoed
Tegenwoordig lopen veel bezoekers ongemerkt langs een plek die ooit het kloppend hart vormde van de Thoolse oestercultuur. Wat nu verborgen ligt onder grond en bestrating, was vroeger een uitgestrekt complex van oesterputten, loodsen en werkplaatsen waar duizenden oesters werden verzorgd voordat zij hun weg vonden naar binnen- en buitenland.
Het begin van de oestercultuur
Vanaf de tweede helft van de negentiende eeuw groeide de oesterteelt uit tot een belangrijke bron van inkomsten voor Tholen.
Op speciaal uitgezette percelen in de Oosterschelde werden witgekalkte dakpannen neergelegd waarop het jonge oesterbroed zich kon vasthechten.
Na verloop van tijd werden de jonge oesters naar de oesterputten gebracht voor verdere verzorging, opslag en verkoop.
Bona Fides
Een van de belangrijkste bedrijven binnen deze sector was de N.V. Zeeuwsche Oestermaatschappij Bona Fides.
De onderneming groeide uit tot een bekende naam binnen de Thoolse oesterhandel en speelde een belangrijke rol in de verwerking en handel van oesters.
"Goede trouw" of "vertrouwen"
De oesterputten
De oesterputten van Bona Fides lagen langs de Eendracht, buiten de vestingwallen van Tholen.
Hier werden oesters opgeslagen, gespoeld, verzorgd en voorbereid voor verzending.
De putten vormden samen met de loodsen, werkplaatsen en aanlegplaatsen een belangrijk centrum van bedrijvigheid binnen de schelpdiersector.
Werkgelegenheid en vakmanschap
Rond de oesterputten werkten tientallen inwoners van Tholen.
Putbazen, schippers, inpakkers, arbeiders en handelaren verdienden hier hun brood.
Generaties Tholenaren waren verbonden met de oestersector. Hun kennis en vakmanschap werden van vader op zoon doorgegeven.
De TH 18
Bona Fides beschikte over een eigen oesterkotter: de TH 18.
Dit schip werd gebruikt voor werkzaamheden op de oesterpercelen in de Oosterschelde en vormde jarenlang een vertrouwd gezicht op het water rond Tholen.
Stoffels en Bona Fides
De geschiedenis van Bona Fides raakt ook aan die van de familie Stoffels.
Historische bronnen laten zien dat de mosselloods van de familie Stoffels zich in hetzelfde gebied bevond als de oesterputten en loodsen van Bona Fides.
Hier werkten oesterkwekers, mosselhandelaren, schippers en havenarbeiders zij aan zij. Samen vormden zij het economische hart van de Thoolse schelpdiersector.
Niet verdwenen, maar verborgen
In de jaren zeventig werden de voormalige oesterputten gedempt.
De zichtbare bassins verdwenen uit het landschap, maar onder de grond bevinden zich nog altijd de resten van dit bijzondere erfgoed.
Wie vandaag langs de Eendracht wandelt, kijkt dus niet alleen naar water en dijken, maar ook naar een plek waar ooit duizenden oesters werden verzorgd en verhandeld.
Een verborgen hoofdstuk van Tholen
De oesterputten van Bona Fides herinneren aan een tijd waarin Tholen bekend stond om zijn oesters, schepen, handel en vakmanschap.
Onder de grond ligt nog altijd een verborgen stukje van dat verleden.